Έ­να α­πό τα πα­ραγ­γέλ­μα­τα των Πυ­θα­γο­ρεί­ων α­πα­γό­ρευε να τρυ­πούν ί­χνη α­πό πα­τη­μα­σιές αν­θρώ­πων με καρ­φί ή με μα­χαί­ρι (Fragmenta Philosophorum Graecorum, Mullach, I, 510). Έ­να άλ­λο ζη­τού­σε να σβή­νουν τ’ α­πο­τυ­πώ­μα­τα που ά­φη­νε η χύ­τρα στη στά­χτη, ό­ταν τη σή­κω­ναν α­πό την ε­στί­α.

Είναι γνωστό πως μια βαθιά κρίση συγκλόνιζε το Βυζάντιο στα τέλη του 12ου αιώνα. Εντυπωσιακές μαρτυρίες έχει αφήσει ο επίσκοπος Αθηνών (1182-1204) σε επιστολιμαία κυρίως κείμενά του για το κατάντημα του αρχαίου κλεινού άστεως και για την Αττική.

Έχουν γραφει πολλα για την καταρχήν αρνητική στάση που τήρησε η Εκκλησία απέναντι στο κίνημα του Διαφωτισμού, γενικότερα απέναντι στο άνοιγμα προς τα φώτα της Ευρώπης. Έχουν γραφεί τόσα πολλά, ώστε έχει μάλλον διαμορφωθεί μια πεποίθηση, ότι η αρνητική αυτή στάση υπήρξε απόλυτη.

Ο Νικόλαος Πολίτης, στο corpus των Παραδόσεων που εξέδωσε το 1904, στην ομάδα Παλιές Ιστορίες, δημοσίευσε και την ακόλουθη, από το Μελεχουμπί της Καππαδοκίας: “Όταν ο βασιλιάς της Περσίας επήρε όλη τη χώρα, ηθέλησε να ξεριζώσει τη χριστιανική θρησκεία.

Δεν θα μιλήσω για τη συνέχεια (πολιτισμική, ιστορική, εθνική) την οποία, κατά τη γνώμη των επικριτών της, αποκλειστικά μελετούσε και μελετά η λαογραφία. Θα μιλήσω για τη δική της συνέχεια, όπως την παρακολουθούμε στα εκατό χρόνια του επίσημου βίου της.